Chương thứ mười bảy

From Wikiversity
Jump to navigation Jump to search

Tử viết: "Thuấn kỳ đại hiếu dã dư! Đức vi Thánh nhân, tôn vi Thiên Tử, phú hữu tứ hải chi nội; tông miếu hưởng chi; tử tôn bảo chi. Cố đại đức tất đắc kỳ vị, tất đắc kỳ lộc, tất đắc kỳ danh, tất đắc kỳ thọ".

子 曰: 舜 其 大 孝 也 與! 德 爲 聖 人, 尊 爲 天 子, 富 右 四 海 之 内; 宗 廟 饗 之, 子 孫 保 之. 故 大 德 必 得 其 位, 必 得 其 祿, 必 得 其 名, 必 得 其 壽.

Cố Thiên chi sinh vật, tất nhân kỳ tài nhi đốc yên. Cố tài giả bồi chi; khuynh giả phúc chi.

故 天 之 生 物, 必 因 其 材 而 篤 焉. 故 裁 者 培 之, 傾 者 覆 之.

Thi viết: Gia lạc quân tử, hiến hiến lệnh đức; nghi dân nghi nhân, thụ lộc vu Thiên, bảo hựu mệnh chi, tự Thiên nhân chi".

詩 曰: 嘉 樂 君 子, 憲 憲 令 德, 宜 民 宜 人, 受 禄 于 天, 保 佑 命 之, 自 天 申 之.

Cố đại đức giả tất thụ Mệnh.

故 大 德 者 必 受 命.


Dịch nghĩa:

Khổng Tử nói: "Thuấn thật là đại hiếu! Đức đáng gọi là thánh nhân, địa vị tôn quý là thiên tử, của cải bao gồm cả bốn biển, Tông miếu cung phụng ông, con cháu đời đời tế tự ông. Cho nên người có đức lớn ắt có được địa vị, ắt có được hậu lộc, ắt có được danh dự, ắt có được trường thọ".

Có thể thấy rằng Trời sinh muôn vật, ắt sẽ căn cứ vào tài chất khác nhau của muôn vật mà bồi dưỡng thêm. Đáng vun trồng thì bồi đắp, con vật nghiên đổ thì vùi lấp đi.

Kinh thi nói: "Người quân tử hiền lành vui tươi, Đức tốt thật là rạng rỡ, Muôn dân và trăm quan thích hợp, Thọ hưởng phúc lộc Trời ban. Trời phù hộ bảo ban Người thành công, Dày tăng thêm phúc lộc cho Người".

Cho nên người có đức lớn ắt được thụ mệnh Trời.