Mẹ tôi
Tìm hiểu chung
[edit]Tác giả
[edit]- Ét - môn - đô - đơ A - mi - xi (1846 – 1908) là nhà văn Ý.
- Tác giả của rất nhiều tác phẩm nổi tiếng cho thiếu nhi.
- Là nhà hoạt động xã hội, nhà văn lỗi lạc, giàu lòng nhân ái.
- Ông có một sự nghiệp văn học đồ sộ gồm nhiều thể loại.
Tác phẩm
[edit]- Xuất xứ: Văn bản “Mẹ tôi” trích trong tác phẩm “Những tấm lòng cao cả” (1886).
- Thể loại: Văn bản nhật dụng.
- Thuộc thể loại thư từ – biểu cảm.
Tóm tắt nội dung
[edit]En-ri-cô ăn nói thiếu lễ độ với mẹ. Bố biết chuyện, viết thư cho En-ri-cô với lời lẽ vừa yêu thương, vừa tức giận. Trong thư, bố nói về tình yêu, về sự hi sinh to lớn mà mẹ đã dành cho En-ri-cô. Trước cách ứng xử khéo léo và tế nhị nhưng kiên quyết, gay gắt của bố, En-ri-cô vô cùng hối hận.
Bố cục
[edit]Chia làm 3 phần
- Mở đoạn. Từ đầu..."sẽ có ngày mất con": Tình yêu thương của người mẹ dành cho En-ri-cô.
- Thân đoạn. Tiếp theo..."yêu thương đó": Tâm trạng của người bố trước lỗi lầm của người con.
- Kết đoạn. Còn lại: Lời nhắn nhủ của người bố.
Đọc - hiểu văn bản
[edit]Hoàn cảnh người bố viết thư
[edit]+ En-ri-cô nhỡ thốt ra lời thiếu lễ độ với mẹ khi cô giáo đến nhà.
+ Để giúp con suy nghĩ kĩ, nhận ra và sửa lỗi lầm, bố đã viết thư cho En-ri-cô.
Tình thương của người mẹ dành cho En-ri-cô
[edit]- Thức suốt đêm, quằn quại, nức nở sợ mất con.
- Người mẹ sẵn sàng bỏ hết hạnh phúc tránh đau đớn cho con.
- Có thể đi ăn xin để nuôi con, hi sinh tính mạng để cứu con.
- Yêu thương con sâu sắc
- Dịu dàng và hiền hậu.
- Giàu đức hi sinh và hết lòng tận tụy vì con
→ Dành hết tình yêu thương cho con, quên mình vì con.
→ Mẹ là chỗ dựa tinh thần vững chắc cho con suốt cuộc đời.
⇒ Phẩm chất cao đẹp, xứng đáng để chúng ta tôn thờ, kính trọng.
Tâm trạng, thái độ của người bố đối với En- ri-cô
[edit]- Cảnh cáo nghiêm khắc lỗi lầm của En-ri-cô
+ Sự hỗn láo của con như một nhát dao đâm vào tim bố vậy.
+ Bố không thể nén cơn tức giận.
+ Con mà lại xúc phạm đến mẹ con ư?
+ Thật đáng xấu hổ và nhục nhã.
- Gợi lại hình ảnh lớn lao và cao cả của người mẹ và làm nổi bật vai trò của người mẹ trong gia đình.
→ Vừa dứt khoát như ra lệnh, vừa mềm mại như khuyên nhủ, mong muốn con hiểu được công lao, sự hi sinh vô bờ bến của mẹ.
Lời khuyên của bố
[edit]- Yêu cầu con sửa lỗi lầm.
+ Không bao giờ thốt ra một lời nói nặng với mẹ.
+ Con phải xin lỗi mẹ.
+ Con hãy cầu xin mẹ hôn con.
→ Lời khuyên nhủ chân tình, sâu sắc.
⇒ En-ri-cô có một người cha mẫu mực, sâu sắc, thấu hiểu đạo lý.
Tổng kết
[edit]Nội dung
[edit]Với giọng văn tha thiết nhưng nghiêm khắc cùng với cách diễn đạt độc đáo, nhà văn đã giúp chúng ta cảm nhận được “Mẹ tôi” là bài ca tuyệt đẹp, ca ngợi vẻ đẹp cao cả, giàu đức hi sinh của người mẹ, vẻ đẹp mẫu mực của người cha và cho ta bài học sâu sắc về đạo làm con.
Nghệ thuật
[edit]- Lồng trong câu chuyện một bức thư có nhiều chi tiết khắc họa người mẹ tận tụy, giàu đức hi sinh, hết lòng vì con.
- Lựa chọn hình thức biểu cảm trực tiếp, có ý nghĩa giáo dục, thể hiện thái độ nghiêm khắc của người cha đối với con.
Ý nghĩa văn bản
[edit]- Người mẹ có vai trò vô cùng quan trọng trong gia đình.
- Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng nhất đối với mỗi con người.
Tham khảo
[edit]- SGK Ngữ văn 7 tập 1, NXB Giáo dục, 2019